Cilt 8, Sayı 2, Nisan 2016
       

Çiğdem AYDIN KOYUNCU

GÜNEY AKIM PROJESİ ÇERÇEVESİNDE BULGARİSTAN ENERJİ POLİTİKASININ ANALİZİ

ÖZ. Bulgaristan enerji rezervleri açısından fakir bir ülke olmakla birlikte global enerji kaynakları üzerindeki hâkimiyetin sağlanması yarışında enerji transfer rotasında yer alması nedeniyle jeopolitik olarak büyük öneme sahiptir. Ülke toprakları Avrupa’nın en büyük gaz tedarikçisi ve aynı zamanda dünyanın en büyük doğalgaz rezervlerine sahip ülkesi Rusya, dünya gaz rezervlerinde önemli bir yeri olan Ortadoğu ve özellikle 1990’lardan sonra doğalgaz konusunda önem kazanmaya başlayan Hazar Bölgesi ile dünyanın ikinci en büyük petrol ve doğalgaz tüketen bölgesinin yani Avrupa’nın kesişme noktasında yer almaktadır. Bu kesişim Bulgaristan’ı boru hatları diplomasisinin de merkezine taşımakta ve enerji politikalarında petrol ve doğalgaz boru hatlarını ön plana çıkarmaktadır. Kendisi de enerjiyi büyük oranda dışarıdan özellikle Rusya’dan ithal eden Bulgaristan için enerji arzının güvenliği büyük önem taşımaktadır. Bu bağlamda 2000’li yıllarda enerji politikasında alternatif enerji kaynaklarına ve bunların alternatif nakil hatlarıyla ulaştırılmasına öncelik verdiği görülmektedir. Bu çerçevede Bulgaristan kendisinin ve Avrupa Birliği (AB) üyesi ülkelerin ihtiyaçlarını dikkate alarak bir yandan Rusya’dan gelen enerjinin güvenliğini sağlamak adına farklı güzergâhlar oluşturmaya diğer yandan ise Rusya’ya bağımlılığını azaltmak adına enerji sağlamada çeşitli alternatifler ortaya koymaya çalışmaktadır. Güney Akım Projesi özellikle Rusya’dan temin edilen doğalgazın arz güvenliğini sağlamak adına farklı bir alternatif oluşturması nedeniyle önemlidir. Ancak projenin, Bulgaristan’ın bir yandan bağlı olduğu AB müktesebatlarına aykırılık oluşturması diğer yandan da Rusya’ya bağımlılığı daha da arttırması adına hoşnutsuzluk doğurduğu görülmektedir. 2014 yılında askıya alınan projenin tekrar ele alınmasıyla ilgili söylemlerin doğduğu günümüzde projenin bu arada kalmış durumunun analizi büyük önem taşımaktadır.

Anahtar Kelimeler: Güney Akım Projesi, Bulgaristan enerji politikası, Rusya, doğalgaz nakil hatları, Avrupa Birliği.

ABSTRACT. Although Bulgaria is not energy-rich country, she has geopolitical significance since she locates in one of the most important energy transfer route in the ongoing global energy resources competition. Bulgaria is at the intersection point of Russia that has the largest natural gas reserves in the world, and one of the most important natural gas supplier to Europe; the Middle East that has a decisive role in the natural gas market, and the Caspian region that has gained importance with its natural gas reserves after 1990s, and Europe, the second oil and natural gas consumer in the world. This intersection makes Bulgaria significant for oil and natural gas pipeline diplomacy. Security of oil supply is important for Bulgaria since the country is largely energy-importer, especially from Russia. Therefore, Bulgaria prioritize diversifying energy resources and transmission lines policies in 2000s. In this sense, considering energy needs of the European Union (EU) countries and itself, Bulgaria have both tried to decrease its energy dependency on Russia, and to establish different routes to secure energy coming from Russia. The South Stream Project is quite important since it is an alternative route to secure natural gas supply from Russia. However, the Project causes discontent because it is opposite to the law of the EU, and increases energy dependency on Russia. Even the project was suspended in 2014, at present there are ongoing discussions regarding the project which makes analyzing it more important.

Keywords: The South Stream Project, energy policy of Bulgaria, Russia, Transport ways of Natural Gas, the European Union.



GÜNEY AKIM PROJESİ ÇERÇEVESİNDE BULGARİSTAN ENERJİ POLİTİKASININ ANALİZİ
Çiğdem AYDIN KOYUNCU
Alternatif Politika, Cilt 8, Sayı 2, Nisan 2016