Cilt 10, Sayı 1, Şubat 2018
       

Zeynep Gonca GİRGİN

KÜRESELLEŞMENİN SEÇKİN GÖRÜNÜMÜ: DÜNYA MÜZİĞİ KATEGORİSİ OLARAK ROMAN OYUN HAVASI

ÖZ: Dünya müziği (World music) kategorisi, küreselleşmenin son dönem tezahürü olan küre-yerel (glocal) pazarın müzik endüstrisinde yarattığı yeni bir başlıktır. Dünya müziği pazarının 1980’lerin sonlarından itibaren gücünün artması, bu başlık altında Çingene-Roman müzisyen kimliğinin popülerleşmesi Balkan ses ortamında (sound) olduğu kadar Türkiye’de 9/8’lik Roman dansının popülerleşme sürecinde de önemli rol oynar. Emir Kusturica ve Tony Gatlif’in son yirmi beş yıldır çektiği Çingene-Roman temalı filmler, Avrupa ve Kuzey Amerika’da yapılan Çingene-Roman müzik festivalleri ve Balkanlar’ın popüler müzik pazarında çoğalan çalgıcı ve icracı prodüksiyonları, akademideyse bilimsel ve sanatsal ilginin yükselişi Çingenelerin hem özgün hem de Avrupalı kimliğine vurguyu belirginleştirirken, bir taraftan da yeni ekonomi politik koşulları destekler. Bu makale bahsedilen dünya müziği kategorisi içinde Türkiye’den yaratılan Roman müzisyen ve müziklerinin popülerleşme sürecini Balkanlar coğrafyasıyla ilişkilendirerek incelemektedir.

Anahtar Kelimeler: Küreselleşme, Dünya Müziği, Çingene/Roman.

AN EXCLUSIVE DISPLAY OF GLOBALIZATION: ROMAN TRADITIONAL DANCE MUSIC AS A WORLD MUSIC CATEGORY

ABSTRACT: The category of world music is a new genre-title created by that latest embodiment of globalization, the glocal (global-local) market in the music industry. The increase in the power of the world music market in late 1980’s and the popularization of the Romani musician as an identity in that regard plays an important role in the popularization of the 9/8 Romani dance tune both in Turkey and in the Balkans sound. The Gypsy-Romani themed films in the last quarter century by Emir Kusturica and Tony Gatlif, the Gypsy-Romani music festivals held in Europe and North America, and the increase in the Romani instrumentalist and performer productions in the Balkans popular music market; also, the rise in the scientific and artistic interest in the academia show the emphasis on both the distinctive and the European identity of the Gypsies, while supporting the new political economic conditions. This article critically reviews the popularization process of Turkish Roma musicians and musics in the world music industry via correlation with Balkan territories.

Keywords: Globalization, World Music, Gypsy/Rom.



KÜRESELLEŞMENİN SEÇKİN GÖRÜNÜMÜ: DÜNYA MÜZİĞİ KATEGORİSİ OLARAK ROMAN OYUN HAVASI
Zeynep Gonca GİRGİN
Alternatif Politika, Cilt 10, Sayı 1, Şubat 2018