Cilt 12, Sayı 2, Haziran 2020
       

Özgür ADADAĞ

ULUS VE HARİTA

ÖZ. Harita ulusu görünür kılar. Ulusal toprağın sınırlarını belirleyip içeriyi dışarıdan ayırır, sınırın içerisine olası tehditleri gösterir ya da dışarıya doğru genişleme olasılığını düşletir. Ulusu ve vatanı anlamlı bir bütün olarak sunan, somutlayan harita insanların bu bütün ile bağ kurmasını kolaylaştırır, böylece ulusa aidiyet duygusunu pekiştirir. Haritalar olmasaydı ulusu düşünmek, vatana bağlılık hissetmek, ulusun tahayyülü daha zor olurdu. Bu sebeplerle 19. yüzyıldan itibaren ulusçulukların malzemesi olur. Haritalar, dünya haritalarıyla, tarih atlaslarıyla, ulusal atlaslarla, ders kitaplarıyla, eğitim malzemesi olarak yaygın ve etkin kullanım alanı bulur ve çocukluk çağımızdan itibaren dünyayı ve onun içinde kendimizi/ulusu konumlandırma işlevi görür. Bu çalışmada Türkiye sosyal bilimler alanında hayli arka planda kalmış haritaların siyasal dili ulus harita ilişkisi üzerinden ele alınacak. Ulusun inşasında ve tahayyülünde haritaların nasıl bir rol oynadığı incelenecek.

Anahtar Kelimeler: Ulus, Ulusçuluk, Atlas, Harita, Eleştirel Haritacılık.

NATION AND MAP

ABSTRACT. Map renders the nation visible. It determines the borders of the homeland and distinguishes inside from the outside; it points to the probable threats to the land within the borders or engenders dreams of expansion towards outside the borders. Maps, through presenting the nation and the homeland within a meaningful coherence and concretizing them facilitates people to bond with this unity, hence reinforces the emotion of belonging to the nation. If there were no maps it would have been harder to think about the nation, feel a loyalty towards the homeland and imagine the nation. As a result of this from 19th Century onwards maps became elements of nationalisms. Maps with world maps, history atlases, schoolbooks find themselves an effective and widespread area of usage as educative materials. Hence maps from childhood onwards function as tools where we position the world and ourselves/nation within it. In this study the political language of maps, a neglected issue within the social sciences in Turkey, will be tackled through the nation- map relation. The role maps play in construction and imagination of the nation will be analyzed.

Keywords: Nation, Nationalism, Atlas, Map, Critical Cartography.



ULUS VE HARİTA
Özgür ADADAĞ
Alternatif Politika, Cilt 12, Sayı 2, Haziran 2020