Cilt 9, Sayı 1, Şubat 2017
Alpaslan AKÇORAOĞLU

AVRUPA BİRLİĞİ’NDE NEO-LİBERAL HEGEMONYA, OTORİTER NEO-LİBERALİZM VE NEO-GRAMSCİYEN ULUSLARARASI POLİTİK İKTİSAT TEORİSİ

ÖZ. Neo-liberal politikaların Avrupa Birliği (AB)’nin derin iktisadi krizine ve uzun-dönemli durgunluğuna kalıcı bir çözüm getiremediği anlaşılmasına karşın, neo-liberalizm AB düzeyinde ideolojik egemenliğini (Gramsciyen anlamda hegemonik biçimde olmasa da) sürdürmektedir. Bu makale Avrupa entegrasyonu’nun neo-liberal yeniden yapılanmasının tarihsel gelişimini neo-Gramsciyen Uluslararası Politik İktisat (International Political Economy-IPE) literatürüne dayalı olarak incelemektedir. Avrupa entegrasyonu’nun politik iktisadı konusunda yapılan “eleştirel” IPE çalışmalarının büyük bölümü Robert W. Cox’un neo-Gramsciyen yaklaşıma dayalı olarak geliştirdiği “Dünya Düzeni” teorisine dayanmaktadır. Neo-Gramsciyen IPE tarihsel materyalist bir perspektiften ulusötesi ilişkilerin önemini vurgulamakta ve Avrupa entegrasyon sürecini ulusötesi sosyal güçler arasındaki mücadelenin bir sonucu olarak görmektedir. Makale ayrıca AB’de neo-liberal hegemonya’nın krizini, kriz sonrası dönemde AB’nin politik iktisadında meydana gelen değişmeleri ve “otoriter neo-liberalizm” modelini neo-Gramsciyen yaklaşım çerçevesinde analiz etmektedir.
Anahtar Kelimeler: Neo-liberalizm, Neo-Gramsciyen Ulusötesicilik Teorisi, Avrupa Birliği, Organik Kriz, Bürokratik Otoriteryenizm.


ABSTRACT. Although neo-liberalism has not been able to offer any lasting solution to the profound economic crisis and long-run stagnation of the European Union (EU), its ideological supremacy (non-hegemonic in Gramscian terms) has still proceeded in the EU. This article reviews the historical evolution of neo-liberal restructuring in the European integration from the perspective of neo-Gramscian International Political Economy (IPE) literature. The majority of the recent critical IPE studies in the political economy of European integration is based on Robert Cox’s “World Order” theory with neo-Gramscian foundations. Neo-Gramscian IPE emphasizes the significance of transnational relations from a historical materialist perspective and perceives that European integration process is the outcome of a struggle between transnational social forces. In addition, this article analyzes the crisis of neo-liberal hegemony in the EU, the changes in the political economy of the EU after the euro crisis, and the model of authoritarian neo-liberalism from a neo-Gramscian perspective.
Keywords: Neo-liberalism, Neo-Gramscian Transnationalism Theory, European Union, Organic crisis, Bureaucratic Authoritarianism.