Cilt 9, Sayı 1, Şubat 2017
Tuğba METİN & Pınar ENNELİ

HAKKÂRİLİ KÜRT MÜSLÜMAN KADINLARIN ÖTEKİ İNŞASI – ÇOCUKLARIM KİMİNLE EVLENSİN VE KOMŞUM KİMLERDEN OLSUN?

ÖZ. Ötekileştirme genellikle, görece heterojen toplumlarda, etnik azınlıklar veya kadınlar gibi dezavantajlı grupların dışlanmasıyla ilgili olarak analiz edilir. Var olan teoriler bu şekilde yalnızca çoğunluk tarafından azınlığa uygulanan ayrımcılık ve ötekileştirme sürecine odaklanmaktadır. Bu çalışma ise ötekileştirmeyi karmaşık ve çok boyutlu bir süreç olarak ele alarak, belirli şartlarda, görece homojen toplumlarda da gözlenebileceği hususunu tartışmaktadır. Bu çerçevede, kadınlar ve etnik azınlıklar gibi dezavantajlı grupların üyeleri ve dışlanmış ötekilerin kendileri için bir öteki inşa edebileceği de iddia edilmektedir. Bu makale Türkiye’nin doğusundaki yoksul bir kent olan Hakkâri’de yaşayan kadınlar ile yapılan saha çalışmasının verilerine dayanmaktadır. Hakkâri, nüfusunun büyük çoğunluğunu Sünni Kürtler’in oluşturduğu bir bölgedir. Makale 2012 yılında 15 yaş ve üzeri 1177 kadın ile yapılan görüşmeler sonucu toplanan nicel verilere dayanmaktadır. Çalışmanın bulguları heterojen toplumlarda da ötekileştirmenin olabileceği ve bu ötekileştirme sürecinin temasta olunmasa dahi farklı etnik ve dini kimlikler üzerinden yapılabileceğini göstermektedir.
Anahtar Kelimeler: Ötekileştirme, Kürt Kadın, Etnik Azınlık, Hakkari, Kimlik, Türkiye.


ABSTRACT. Othering is often analysed in relation to exclusion of disadvantaged groups such as ethnic minorities or women in relatively heterogeneous societies. In doing so, the existing theories are focused on the issue of discrimination of minorities through the process of othering. On the other hand, this paper will argue that othering is a complicated and multi-dimensional process. It could also be observed in relatively homogeneous societies. Indeed, the members of the disadvantaged and excluded others such as women and ethnic minorities could conceive others. This paper based on a study of Kurdish women living in a poor city in eastern part of Turkey, called Hakkari. The area overwhelmingly populated by Sunni Kurdish people. The quantitative data were collected from 1177 women aged 15 years and over in 2012. The data promote the idea that othering of different ethnic and religious groups could be possible in relatively homogeneous societies.
Keywords: Othering, Kurdish Women, Ethnic Minorities, Hakkari, Identity, Turkey.